Ο χρόνος αρχίζει να πιέζει τους ιδιοκτήτες ακινήτων που σχεδιάζουν να επαναφέρουν κλειστές κατοικίες στη μακροχρόνια μίσθωση ή να εγκαταλείψουν τη βραχυχρόνια εκμετάλλευση, προκειμένου να αξιοποιήσουν την τριετή απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος... στα ενοίκια.
Με τα σημερινά δεδομένα, το χρονικό περιθώριο εκπνέει στις 31 Δεκεμβρίου 2026. Μέχρι τότε θα πρέπει να έχει συναφθεί η μίσθωση που πληροί τις προϋποθέσεις του μέτρου.
Παρότι έχουν διατυπωθεί εισηγήσεις για παράταση του κινήτρου και μετά το 2026, μέχρι στιγμής δεν υπάρχει οριστική απόφαση. Το θέμα εκτιμάται ότι θα ξεκαθαρίσει προς το τέλος του έτους, πιθανότατα μαζί με τις αποφάσεις που θα συνοδεύσουν τον Προϋπολογισμό του 2027.
Το δίλημμα για τους ιδιοκτήτες
Η αβεβαιότητα δημιουργεί ένα πρακτικό δίλημμα. Όποιος περιμένει ενδεχόμενη παράταση μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπος με ασφυκτικές προθεσμίες, εάν τελικά αυτή δεν δοθεί. Από την άλλη πλευρά, μια βιαστική επιλογή ενοικιαστή ή η υπογραφή σύμβασης χωρίς προηγούμενο έλεγχο μπορεί να δημιουργήσει άλλα προβλήματα.
Αυτό που ισχύει σήμερα είναι συγκεκριμένο: εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις και η επιλέξιμη μίσθωση συναφθεί μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου, ο ιδιοκτήτης μπορεί να εξασφαλίσει απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για τα μισθώματα τριών ετών.
Το μέτρο θεσπίστηκε ως προσωρινό κίνητρο για να επιστρέψουν στη μακροχρόνια αγορά κατοικίες που παρέμεναν κλειστές ή είχαν περάσει στη βραχυχρόνια μίσθωση, αυξάνοντας έτσι την προσφορά διαθέσιμης στέγης.
Οι διαδικασίες που μπορεί να καθυστερήσουν
Πριν από οποιαδήποτε κίνηση, ο ιδιοκτήτης πρέπει να βεβαιωθεί ότι το ακίνητό του πράγματι πληροί τις προϋποθέσεις.
Για ένα κλειστό σπίτι, δεν αρκεί απλώς η δήλωση του ιδιοκτήτη ότι δεν χρησιμοποιούνταν. Η προηγούμενη κατάστασή του θα πρέπει να αποδεικνύεται μέσω των φορολογικών στοιχείων και συγκεκριμένα από το έντυπο Ε2 για το διάστημα που προβλέπει η νομοθεσία.
Αν πρόκειται για κατοικία που χρησιμοποιούνταν για βραχυχρόνιες μισθώσεις, η προηγούμενη χρήση της θα πρέπει επίσης να προκύπτει από τις αντίστοιχες δηλώσεις και τα σχετικά στοιχεία.
Ένα δεύτερο ζήτημα είναι η κατάσταση του ίδιου του ακινήτου. Κατοικίες που έχουν παραμείνει κλειστές επί χρόνια ενδέχεται να χρειάζονται από απλές εργασίες, όπως βάψιμο, μέχρι ηλεκτρολογικές και υδραυλικές επισκευές, επανασύνδεση ρεύματος ή νερού, εργασίες σε κουφώματα και δάπεδα ή ακόμη και ανακαίνιση κουζίνας και μπάνιου.
Χρόνο απαιτεί και η διαδικασία εξεύρεσης ενοικιαστή: αγγελίες, συνεργασία με μεσίτη, επισκέψεις στο ακίνητο, έλεγχος του υποψήφιου μισθωτή, συμφωνία στους όρους και κατάρτιση της σύμβασης.
Το μισθωτήριο που «κλειδώνει» την απαλλαγή
Η συμφωνία μεταξύ ιδιοκτήτη και ενοικιαστή από μόνη της δεν αρκεί για την κατοχύρωση του φορολογικού κινήτρου.
Κρίσιμο βήμα είναι η ηλεκτρονική δήλωση του μισθωτηρίου στην ΑΑΔΕ, με την τήρηση όλων των απαιτούμενων προϋποθέσεων. Επομένως, ούτε μια προφορική συμφωνία ούτε η καταβολή προκαταβολής αρκούν από μόνες τους για να εξασφαλίσουν την απαλλαγή.
Για όσους δεν θέλουν να φτάσουν στις τελευταίες ημέρες του έτους με ανοιχτές εκκρεμότητες, πρακτικά θα ήταν ασφαλέστερο η διαδικασία επιλογής ενοικιαστή και υπογραφής να έχει ολοκληρωθεί έως τα τέλη Νοεμβρίου ή τις αρχές Δεκεμβρίου.
Ποιες κατοικίες αφορά
Η απαλλαγή αφορά φυσικά πρόσωπα που διαθέτουν σε μακροχρόνια μίσθωση:
- κατοικίες που ήταν δηλωμένες ως κενές για τουλάχιστον τρία χρόνια,
- κατοικίες που προηγουμένως χρησιμοποιούνταν για βραχυχρόνια μίσθωση.
Η κατοικία θα πρέπει πλέον να χρησιμοποιείται αποκλειστικά για στεγαστική χρήση και να υπάρχει ηλεκτρονικό μισθωτήριο μακροχρόνιας διάρκειας.
Η βασική διάρκεια της μίσθωσης είναι τουλάχιστον τρία χρόνια. Προβλέπεται, ωστόσο, ειδική περίπτωση μίσθωσης τουλάχιστον έξι συνεχόμενων μηνών όταν ενοικιαστές είναι δημόσιοι υπάλληλοι, εκπαιδευτικοί, ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό της Γενικής Κυβέρνησης ή ένστολοι των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας.
Το μέτρο καλύπτει μισθωτήρια που συνάπτονται από τις 8 Σεπτεμβρίου 2024 έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Ποια ακίνητα μπαίνουν στο μέτρο
Η απαλλαγή αρχίζει από τον μήνα κατά τον οποίο συνάπτεται η σχετική σύμβαση και αφορά κατοικίες επιφάνειας έως 120 τετραγωνικών μέτρων.
Το όριο αυξάνεται κατά 20 τετραγωνικά μέτρα για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.
Η φοροαπαλλαγή αφορά αποκλειστικά τον φόρο εισοδήματος που αναλογεί στα συγκεκριμένα μισθώματα και όχι άλλες επιβαρύνσεις που συνδέονται με την ιδιοκτησία. Συνεπώς, δεν καταργεί τον ΕΝΦΙΑ, ούτε τυχόν ασφαλιστικά, λειτουργικά ή άλλα έξοδα του ακινήτου.
Πόσο μπορεί να κερδίσει ο ιδιοκτήτης
Το οικονομικό όφελος μπορεί να είναι σημαντικό, καθώς η απαλλαγή αφορά τον φόρο εισοδήματος που διαφορετικά θα επιβαλλόταν στα συγκεκριμένα ενοίκια, με συντελεστές που κυμαίνονται από 15% έως 45%.
Το τελικό κέρδος, ωστόσο, δεν είναι ίδιο για κάθε ιδιοκτήτη. Εξαρτάται από το ύψος των μισθωμάτων, τη διάρκεια της μίσθωσης, το ιδιοκτησιακό καθεστώς, την ύπαρξη συνιδιοκτητών και, κυρίως, από το αν έχουν τηρηθεί σωστά όλες οι προϋποθέσεις και οι δηλώσεις προς την ΑΑΔΕ.
Με την προθεσμία της 31ης Δεκεμβρίου να παραμένει, προς το παρόν, το καταληκτικό όριο, όσοι ενδιαφέρονται για το κίνητρο καλούνται ουσιαστικά να αποφασίσουν αν θα κινηθούν με βάση όσα ισχύουν σήμερα ή αν θα περιμένουν να ξεκαθαρίσει το ενδεχόμενο παράτασης για το 2027.
Ακολουθήστε το reportaznet.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις και τα πολιτικά νέα στην Ελλάδα & τον Κόσμο
