Το Κρεμλίνο έχει αυξήσει δραματικά την προσωπική ασφάλεια γύρω από τον πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν, εγκαθιστώντας συστήματα παρακολούθησης στα σπίτια στενών συνεργατών του, στο πλαίσιο νέων μέτρων που προκλήθηκαν από ένα κύμα δολοφονιών κορυφαίων στρατιωτικών αξιωματούχων της Ρωσίας και φόβων για πραξικόπημα...σύμφωνα με έκθεση ευρωπαϊκής υπηρεσίας πληροφοριών που εξασφάλισε το CNN.
Οι μάγειρες, οι σωματοφύλακες και οι φωτογράφοι που εργάζονται με τον πρόεδρο απαγορεύεται επίσης να ταξιδεύουν με τα μέσα μαζικής μεταφοράς, αναφέρει ο φάκελος.
Οι επισκέπτες του επικεφαλής του Κρεμλίνου πρέπει να περνούν από διπλό έλεγχο, και όσοι εργάζονται κοντά του μπορούν να χρησιμοποιούν μόνο τηλέφωνα χωρίς πρόσβαση στο διαδίκτυο, προσθέτει.
Ορισμένα από τα μέτρα τέθηκαν σε εφαρμογή τους τελευταίους μήνες, στον απόηχο της δολοφονίας ενός κορυφαίου στρατηγού τον Δεκέμβριο, η οποία πυροδότησε μια διαμάχη στα ανώτατα κλιμάκια του ρωσικού μηχανισμού ασφαλείας, αναφέρει η έκθεση.
Υποδηλώνουν την αυξανόμενη ανησυχία στο εσωτερικό του Κρεμλίνου, καθώς αντιμετωπίζει ολοένα και μεγαλύτερα προβλήματα στο εσωτερικό και το εξωτερικό, όπως οικονομικά δεινά, αυξανόμενα σημάδια διαφωνίας και οπισθοδρομήσεις στο πεδίο της μάχης στην Ουκρανία.
Ρώσοι αξιωματούχοι ασφαλείας έχουν μειώσει δραστικά τον αριθμό των τοποθεσιών που επισκέπτεται τακτικά ο Πούτιν, σημειώνει η έκθεση. Ο ίδιος και η οικογένειά του έχουν σταματήσει να πηγαίνουν στις συνήθεις κατοικίες τους στην περιοχή της Μόσχας και στο Βαλντάι, την απομονωμένη καλοκαιρινή ιδιοκτησία του προέδρου που βρίσκεται μεταξύ της Αγίας Πετρούπολης και της πρωτεύουσας.
Δεν έχει επισκεφθεί καμία στρατιωτική εγκατάσταση μέχρι στιγμής φέτος, αναφέρει η έκθεση, παρά τα τακτικά ταξίδια του το 2025. Για να παρακάμψει αυτούς τους περιορισμούς, το Κρεμλίνο δίνει στη δημοσιότητα προμαγνητοσκοπημένες εικόνες του, προσθέτει η έκθεση.
Από την εισβολή στην Ουκρανία το 2022, ο Πούτιν περνά επίσης πολλές εβδομάδες σε αναβαθμισμένα καταφύγια, συχνά στο Κρασνοντάρ, μια παράκτια περιοχή που συνορεύει με τη Μαύρη Θάλασσα, σε απόσταση ωρών από τη Μόσχα, αναφέρει η έκθεση.
Ο φάκελος, ο οποίος δόθηκε στο CNN και σε άλλα μέσα ενημέρωσης από πηγή προσκείμενη σε ευρωπαϊκή υπηρεσία πληροφοριών, έρχεται σε μια περίοδο όπου γίνεται αντιληπτή μια αυξανόμενη κρίση γύρω από το Κρεμλίνο, τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη του βάναυσου και καταδικασμένου πολέμου του.
Οι ρωσικές απώλειες, οι οποίες εκτιμώνται από τα δυτικά έθνη σε περίπου 30.000 νεκρούς και τραυματίες κάθε μήνα, σε συνδυασμό με τα περιορισμένα εδαφικά κέρδη στην πρώτη γραμμή, και τις επανειλημμένες επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη από την Ουκρανία βαθιά μέσα στη Ρωσία, έχουν ανεβάσει το κόστος της σύγκρουσης σε ένα επίπεδο που πολλοί πιστεύουν ότι είναι μη βιώσιμο.
Το οικονομικό κόστος του πολέμου είναι πλέον αισθητό – με τις διακοπές των δεδομένων κινητής τηλεφωνίας που πλήττουν τακτικά τις μεγάλες πόλεις να εξοργίζουν ακόμη και τη φιλοπουτινική αστική τάξη – ενισχύοντας την αίσθηση ότι ο πόλεμος αρχίζει να χτυπά την αστική ελίτ, η οποία μέχρι τώρα ήταν ως επί το πλείστον απομονωμένη από τις επιπτώσεις της εισβολής.
Η έκθεση παρέχει σπάνιες λεπτομέρειες για τις ανησυχίες της Μόσχας σχετικά με την επιδείνωση της εσωτερικής ασφάλειας. Περιγράφει επίσης δυνητικά ενοχλητικές λεπτομέρειες για μια έκρηξη στους κόλπους της ρωσικής ασφάλειας και της στρατιωτικής διοίκησης σχετικά με το ποιος ήταν υπεύθυνος για την προστασία των υψηλόβαθμων στελεχών – κάτι που, όπως αναφέρει, προκάλεσε την αναθεώρηση των πρωτοκόλλων του Πούτιν και την επέκταση ενός υψηλότερου επιπέδου προσωπικής ασφάλειας σε 10 ακόμη ανώτερους διοικητές.
Κίνδυνος πραξικοπήματος
Η έκθεση αναφέρει ότι, από τις αρχές Μαρτίου του 2026, το «Κρεμλίνο και ο ίδιος ο Βλαντιμίρ Πούτιν ανησυχούν για πιθανές διαρροές ευαίσθητων πληροφοριών, καθώς και για τον κίνδυνο συνωμοσίας ή απόπειρας πραξικοπήματος με στόχο τον Ρώσο πρόεδρο. Είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικός απέναντι στη χρήση drones για μια πιθανή απόπειρα δολοφονίας από μέλη της ρωσικής πολιτικής ελίτ».
Όμως το πιο εντυπωσιακό συμπέρασμα αφορά τον άλλοτε έμπιστο του Πούτιν, Σεργκέι Σοϊγκού.
Ο παραγκωνισμένος πρώην υπουργός Άμυνας, ο οποίος σήμερα υπηρετεί ως γραμματέας του Συμβουλίου Ασφαλείας, «συνδέεται με τον κίνδυνο πραξικοπήματος, καθώς διατηρεί σημαντική επιρροή στην ανώτατη στρατιωτική διοίκηση», σημειώνει η έκθεση.
Προσθέτει ότι η σύλληψη του πρώην αναπληρωτή και στενού συνεργάτη του Σοϊγκού, Ρουσλάν Τσαλίκοφ, στις 5 Μαρτίου θεωρείται «παραβίαση των σιωπηρών συμφωνιών προστασίας μεταξύ των ελίτ, αποδυναμώνοντας τον Σοϊγκού και αυξάνοντας την πιθανότητα να γίνει και ο ίδιος στόχος δικαστικής έρευνας».
Η ερευνητική επιτροπή της Ρωσίας ανέφερε σε ανακοίνωσή της τον Μάρτιο ότι ο Τσαλίκοφ είχε συλληφθεί με κατηγορίες που αφορούν υπεξαίρεση, ξέπλυμα βρώμικου χρήματος και δωροδοκία. Οι αναφορές για διαφθορά στη στρατιωτική ελίτ είναι συχνές, αλλά έχουν πολλαπλασιαστεί από τότε που ξεκίνησε η εισβολή στην Ουκρανία.
Η έκθεση δεν παρέχει αποδείξεις για να στηρίξει τους ισχυρισμούς εναντίον του Σοϊγκού, ο οποίος παλαιότερα θεωρείτο πολύ κοντά στον Πούτιν, και μια προσπάθεια ανατροπής του Ρώσου προέδρου θα σηματοδοτούσε μια έντονη αντιστροφή στην αφοσίωσή του. Δεδομένου ότι η δημοσίευσή της ενδέχεται να αποσκοπεί στην αποσταθεροποίηση του Κρεμλίνου, είναι αξιοσημείωτο ότι η ευρωπαϊκή υπηρεσία πληροφοριών θα προειδοποιούσε ουσιαστικά ταυτόχρονα το Κρεμλίνο για ένα πιθανό πραξικόπημα.
Ο Πούτιν επέζησε από μια προηγούμενη απόπειρα πραξικοπήματος τον Ιούνιο του 2023, όταν το αφεντικό των μισθοφόρων Γεβγκένι Πριγκόζιν ηγήθηκε μιας αποτυχημένης πορείας προς τη Μόσχα.
Οι εσωτερικές διαμάχες στην ελίτ της Μόσχας αποτελούν συχνά αντικείμενο έντονης φημολογίας, αλλά σπάνια εκτίθενται. Και σε προχωρημένο στάδιο της εισβολής στην Ουκρανία, καθώς η αμερικανική υποστήριξη προς το Κίεβο μειώνεται, οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες πληροφοριών έχουν σημαντικό κίνητρο να υποδείξουν αυξανόμενη διαμάχη και παράνοια στο Κρεμλίνο.
Η φύση τέτοιων πληροφοριών καθιστά ορισμένες από τις λεπτομέρειες δύσκολο να επαληθευτούν. Το CNN έχει επικοινωνήσει με το Κρεμλίνο για σχολιασμό.
Ορισμένα από τα μέτρα ασφαλείας γύρω από τον Πούτιν που περιγράφονται λεπτομερώς έχουν αναφερθεί στο παρελθόν, ή θεωρείτο ευρέως ότι ισχύουν, συμπεριλαμβανομένων των εντατικών σωματικών ελέγχων, της αποφυγής των smartphones από το Κρεμλίνο και του περιορισμού των μετακινήσεων του προέδρου. Ο Πούτιν εξακολουθεί να εμφανίζεται τακτικά δημοσίως, ενώ αυτή την εβδομάδα συναντήθηκε με τον Τσετσένο ηγέτη Ραμζάν Καντίροφ και τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί.
Ο Πούτιν άρχισε να απομονώνεται κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19, καθισμένος συχνά στην άκρη ενός μακριού τραπεζιού μακριά από τους υψηλού προφίλ καλεσμένους του, μέχρι που διέταξε την εισβολή του Φεβρουαρίου του 2022. Αναφορές έχουν υποδείξει ότι χρησιμοποιεί το ίδιο σκηνικό γραφείου σε πολλαπλές τοποθεσίες από τις οποίες απευθύνεται στο υπουργικό του συμβούλιο μέσω βιντεοκλήσης.
Οι λεπτομέρειες των νέων μέτρων ασφαλείας έρχονται λίγες ημέρες αφότου η Μόσχα ανακοίνωσε σημαντικές αλλαγές στην παρέλασή της στις 9 Μαΐου στην Κόκκινη Πλατεία για τον εορτασμό της νίκης επί της ναζιστικής Γερμανίας. Η φετινή εκδήλωση – η πέμπτη από την πλήρη εισβολή στην Ουκρανία – θα πραγματοποιηθεί χωρίς βαρύ οπλισμό, όπως τεθωρακισμένα και πυραύλους.
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ υπέδειξε ότι η απειλή και η πρόσφατη επιτυχία των ουκρανικών πληγμάτων μεγαλύτερου βεληνεκούς αποτέλεσαν ένα κίνητρο.
«Με φόντο αυτή την τρομοκρατική απειλή», δήλωσε, «όπως είναι φυσικό, λαμβάνονται όλα τα μέτρα για την ελαχιστοποίηση του κινδύνου». Οι προηγούμενες παρελάσεις αποτελούσαν επίδειξη της στρατιωτικής ισχύος του Κρεμλίνου, ωστόσο έχουν περιοριστεί από την έναρξη της εισβολής στην Ουκρανία, επικαλούμενες επιχειρησιακές ανησυχίες και ανησυχίες ασφαλείας.
Διαμάχη στο Κρεμλίνο
Η έκθεση των μυστικών υπηρεσιών άφησε να εννοηθεί ότι μια έντονη λογομαχία μεταξύ ανώτατων στελεχών σε συνάντηση στο Κρεμλίνο στα τέλη του περασμένου έτους με τον Πούτιν, πυροδότησε εν μέρει τα νέα μέτρα. Μετά τη δολοφονία του αντιστράτηγου Φανίλ Σαρβάροφ στη Μόσχα στις 22 Δεκεμβρίου 2025, πιθανώς από Ουκρανούς πράκτορες, ο Πούτιν κάλεσε το βασικό προσωπικό ασφαλείας τρεις ημέρες αργότερα.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου, Βαλέρι Γκεράσιμοφ, επέκρινε τον επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Ασφαλείας (FSB), Αλεξάντερ Μπόρτνικοφ, για την αποτυχία του να προστατεύσει τους αξιωματικούς του, ο οποίος με τη σειρά του παραπονέθηκε για έλλειψη πόρων και προσωπικού για να κάνει τη δουλειά, αναφέρει η έκθεση. «Υπογραμμίζοντας τον φόβο και την αποθάρρυνση που έχει προκαλέσει αυτό στο (στρατιωτικό) προσωπικό, ο Βαλέρι Γκεράσιμοφ επέκρινε έντονα τους ομολόγους του στις ειδικές υπηρεσίες για την έλλειψη προνοητικότητάς τους», σημειώνει.
Η έκθεση των μυστικών υπηρεσιών αναφέρει επίσης: «Στο τέλος αυτής της τεταμένης συνάντησης, ο Βλαντιμίρ Πούτιν ζήτησε ηρεμία, προτείνοντας μια εναλλακτική μορφή εργασίας και δίνοντας εντολή στους συμμετέχοντες να παρουσιάσουν συγκεκριμένες λύσεις στο ζήτημα εντός μίας εβδομάδας». Αυτή η γρήγορη λύση περιελάμβανε την επέκταση της εμβέλειας της δικής του Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Προστασίας (FSO) – η οποία εκείνη την εποχή προστάτευε μόνο τον Γκεράσιμοφ στη στρατιωτική διοίκηση – ώστε να παρέχει ασφάλεια σε 10 ακόμη ανώτερους διοικητές.
Η έκθεση υποστηρίζει ότι η ενίσχυση των προσωπικών μέτρων ασφαλείας του Πούτιν ήρθε μετά από αυτή τη διεύρυνση των αρμοδιοτήτων της FSO.
Είναι σπάνιο για τις δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών να διαρρέουν λεπτομερείς αναφορές εμπιστευτικών διαβουλεύσεων από εχθρικούς παράγοντες, που πιθανότατα αποκτήθηκαν από ανθρώπινες ή ηλεκτρονικές πηγές, οι οποίες αμφότερες κινδυνεύουν να τεθούν σε κίνδυνο εάν αποκαλυφθούν.
Ωστόσο, η δημοσιοποίησή της ενδέχεται να αντανακλά μια προσπάθεια Ευρωπαίων αξιωματούχων να εκμεταλλευτούν την ελπίδα που, όπως υποστηρίζουν οι επικριτές, αποτελεί εδώ και καιρό τη μοναδική τους στρατηγική για την ήττα της Ρωσίας στην Ουκρανία – να περιμένουν την εσωτερική της κατάρρευση.
