Εκτός από τουλάχιστον 41 θανάτους μεταναστών, κυρίως από πνιγμό στη θάλασσα, το γεγονός προκάλεσε την έκκληση της Ιταλίας και της Φινλανδίας να αποβληθεί η Ισπανία από τη Συνθήκη Σένγκεν και έβαλε, μεταφορικά, φωτιά στο πολιτικό τοπίο της Ισπανίας – σε μια περίοδο που η χώρα της Ιβηρικής μετράει πληγές από τις πυρκαγιές στη Μαδρίτη και τη Βαλένθια.

Παρότι χθες το απόγευμα το ισπανικό υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε ότι οι μισοί από τους 60.000 παράτυπους μετανάστες είχαν επαναπροωθηθεί στο Μαρόκο, η Γαλλία ενίσχυσε τον έλεγχο των συνόρων της, το ΕΛΚ επιτέθηκε στον Σάντσεθ για την πολιτική μαζικής νομιμοποίησης μεταναστών, κόντρα στις διαθέσεις της υπόλοιπης Ευρώπης. Ταυτόχρονα, το σύνολο της «γηραιάς ηπείρου» βρίσκεται σε αναβρασμό για την αναπάντεχη τροπή που παίρνει το Μεταναστευτικό.
«Αυτό που συνέβη χθες (σ.σ. την Πέμπτη) ήταν μια επίθεση, ήταν παραβίαση της εδαφικής ακεραιότητας της Ισπανίας», δικαιολογήθηκε χθες ο πρωθυπουργός, Πέδρο Σάντσεθ, από το συνοριακό πέρασμα Ταραχάλ της Θέουτα. Ο Σάντσεθ ευχαρίστησε την κυβέρνηση του Μαρόκου για τη συνεργασία της προς τον «ταχύτερο δυνατό» επαναπατρισμό των μεταναστών, κατηγορώντας τις μαφίες των διακινητών ότι εξαπάτησαν χιλιάδες Μαροκινούς νέους.

«Προώθησέ το»

Πράγματι, ένα λακωνικό μήνυμα, που κατέληγε στη φράση «Pásalo» («Προώθησέ το»), αποδείχθηκε αρκετό για να κινητοποιήσει χιλιάδες νέους στο Βόρειο Μαρόκο και να οδηγήσει στη μεγαλύτερη μεταναστευτική πίεση που έχει δεχθεί η ισπανική Θέουτα από το 2021. Με τη βαθιά οικονομική κρίση, που μαστίζει τη μαροκινή νεολαία, και τις μηδαμινές ευκαιρίες που έχει για να βελτιώσει τη ζωή της στο αυταρχικό καθεστώς του βασιλιά Μοχάμεντ ΣΤ΄, δεν χρειαζόταν δεύτερο νεύμα. Ηταν η δεύτερη μεγαλύτερη έξοδος από το 2014, όταν μέσα σε τέσσερις μέρες μπήκαν στη Θέουτα 14.000 Μαροκινοί από τη θάλασσα και τον φράχτη. Ομως η κυβέρνηση του Μαριάνο Ραχόι βρήκε τη λύση και κατέληξε σε συμφωνία ελέγχου των μεταναστευτικών ροών με το Μαρόκο, την οποία όμως για κάποιο λόγο το Ραμπάτ δεν εφάρμοσε με ιδιαίτερο ζήλο…
Σύμφωνα με την ισπανική «ABC», οι πρώτες έρευνες της αστυνομίας και της πολιτοφυλακής (Guardia Civil) δείχνουν ότι η μαζική εισβολή των περίπου 60.000 ατόμων στον θύλακα της Θέουτα οργανώθηκε κυρίως μέσω Instagram, WhatsApp και ιδιωτικών ομάδων ανταλλαγής μηνυμάτων, χωρίς μέχρι στιγμής να υπάρχουν ενδείξεις ότι πίσω από τη συγκεκριμένη κινητοποίηση βρισκόταν κάποιο μεγάλο διεθνές κύκλωμα διακίνησης μεταναστών.

Μαρτυρίες

Οι αστυνομικές αρχές εξετάζουν δεκάδες μαρτυρίες νεαρών Μαροκινών που κατάφεραν να περάσουν στη Θέουτα, ότι ενημερώνονταν μέσα από ομάδες στα κοινωνικά δίκτυα, λαμβάνοντας συνεχώς οδηγίες για το πότε και από ποια σημεία θα επιχειρούσαν να περάσουν τα σύνορα. Το μήνυμα πάντως έγραφε ψευδώς ότι η Ισπανία ανοίγει τα σύνορα και για όσους δεν διαθέτουν ταξιδιωτικά έγγραφα. Εγινε εύκολα πιστευτό λόγω της πρόσφατης νομοθετικής κίνησης της σοσιαλιστικής κυβέρνησης και των αυτονομιστών συμμάχων της να ξεκινήσει διαδικασία νομιμοποίησης περίπου 800.000 μεταναστών στην Ισπανία.
Κατά τον επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος στην Ευρωβουλή, Μάνφρεντ Βέμπερ, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία του Σάντσεθ έστειλε λάθος μήνυμα, προκαλώντας αυτή την έκρυθμη κατάσταση στα ισπανικά σύνορα.

ΠΥΡΑ ΑΠΟ ΤΟ ΛΑΪΚΟ ΚΟΜΜΑ

Στον τοίχο έστησε την κυβέρνηση και ο αρχηγός του Λαϊκού Κόμματος, Αλμπέρτο Νούνιες Φεϊχό, κατηγορώντας την για «καθυστερημένη και ανεπαρκή αντίδραση στη μεταναστευτική εισβολή».
Τις ώρες που στη Θέουτα έφταναν κατά κύματα εκατοντάδες μετανάστες, στην περιοχή βρίσκονταν μόνο 55 στελέχη της αστυνομίας και της ακτοφυλακής. Εξάλλου, αν και η πόλη είχε βυθιστεί στο χάος από τις 9 το πρωί, με χιλιάδες μετανάστες να κινούνται άτακτα στους δρόμους και ο δήμαρχός της, Χουάν Χεσούς Βίβας, (Λαϊκό Κόμμα) είχε ζητήσει από την κυβέρνηση να αναπτύξει στρατό, το αίτημα απορρίφθηκε αρχικά και έγινε δεκτό ύστερα από 8 ώρες.
Το Λαϊκό Κόμμα ζήτησε να τροποποιηθεί ο μεταναστευτικός νόμος, ώστε να διενεργούνται «άμεσες επαναπροωθήσεις στα σύνορα».

ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΣΟΥΗΔΙΑ

Εκτός από τα πυρά της Ιταλίδας πρωθυπουργού, Τζόρτζια Μελόνι, και της Φινλανδίας, ο Σάντσεθ δέχθηκε τις αυστηρές επικρίσεις και της Σουηδίας. Ο πρωθυπουργός, Ουλφ Κρίστερσον, κάλεσε τις ισπανικές Αρχές να «ανακτήσουν τον έλεγχο της κατάστασης στη Θέουτα», διαφορετικά η Στοκχόλμη θα αναγκαστεί να λάβει μέτρα.
«Είναι σημαντικό η Ισπανία να δράσει με ετοιμότητα για να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της, που απορρέουν από τη συνεργασία στη Σένγκεν. Σε περίπτωση όμως που η κρίση στην Ισπανία θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια της Σουηδίας ή δημιουργήσει μεταναστευτικό πρόβλημα, είμαστε αποφασισμένοι να κάνουμε το παν για να διαφυλάξουμε την τάξη και τον έλεγχο στα σύνορά μας», τόνισε ο Σκανδιναβός ηγέτης.

ΚΟΝΤΡΑ ΡΩΜΗΣ – ΜΑΔΡΙΤΗΣ

Η Ιταλίδα Τζόρτζια Μελόνι ζήτησε αποβολή της Ισπανίας από τη Συνθήκη Σένγκεν. Ο δε υπουργός Εξωτερικών, Αντόνιο Ταγιάνι, ανέφερε ότι «οι εικόνες στη Θέουτα αποδεικνύουν πως η απόφαση της Μαδρίτης να παραχωρήσει υπηκοότητα και να νομιμοποιήσει εκατοντάδες χιλιάδες μετανάστες ήταν βαθιά λανθασμένη και ευνοεί το δουλεμπόριο».
Ο Ισπανός υπουργός Εξωτερικών, Χοσέ Λουίς Αλβάρες, χαρακτήρισε «απαράδεκτη» τη θέση του Ταγιάνι, προσθέτοντας ότι «από μια φίλη χώρα και εταίρο περιμένει κανείς ευρωπαϊκή αλληλεγγύη, όχι κομματική δημαγωγία».
Ιδιαίτερα καυστική ήταν η Φινλανδή ακροδεξιά υπουργός Εσωτερικών, Μαρί Ραντάνεν: «Οι χώρες που δεν τηρούν την υποχρέωση προστασίας των εξωτερικών ευρωπαϊκών συνόρων δεν μπορούν να ανήκουν στη Σένγκεν».

ΥΠΟ ΠΙΕΣΗ ΚΑΙ Η ΜΕΛΙΓΙΑ

Μικρότερης έκτασης εισβολή επιχειρήθηκε και στον άλλο ισπανικό θύλακα της Βόρειας Αφρικής, τη Μελίγια, όπου, σύμφωνα με τις Αρχές, περίπου 300 με 400 άτομα κατόρθωσαν να περάσουν από το Μαρόκο.
Μετά τις εικόνες της Πέμπτης, οι αρχές του Μαρόκου ανακοίνωσαν ότι τοποθετούν σημεία ελέγχου σε απόσταση 1 χιλιομέτρου από τον φράχτη της Θέουτα. Το Ραμπάτ και η Μαδρίτη ανακοίνωσαν ότι οι μετανάστες που μπήκαν παράνομα σε ισπανικό έδαφος θα επιστραφούν στο Μαρόκο, ανακοίνωση που πάντως δεν έχει μειώσει την πίεση.
Μέχρι χθες χιλιάδες μετανάστες κυκλοφορούσαν στη Θέουτα και ο πλήρης επαναπατρισμός τους με τη συνδρομή του στρατού και της αστυνομίας δεν θα είναι εύκολη υπόθεση.