Το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες ολοκλήρωσαν έναν ακόμη γύρο έμμεσων συνομιλιών, χωρίς να υπάρχουν ενδείξεις ότι σημειώθηκε ουσιαστική πρόοδος προς μια μόνιμη... συμφωνία ειρήνης.
Οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν κυρίως σε ζητήματα που, σύμφωνα με τις δύο πλευρές, είχαν ήδη ρυθμιστεί στο πλαίσιο της προσωρινής συμφωνίας που ανακοινώθηκε πριν από δύο εβδομάδες.
Πηγές με γνώση των διαπραγματεύσεων ανέφεραν ότι οι αντιπροσωπείες των δύο χωρών πέρασαν δύο ημέρες στη Ντόχα συζητώντας τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ και την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, δύο κρίσιμα ζητήματα που περιλαμβάνονται στην αρχική συμφωνία. Η επόμενη συνάντηση θα πραγματοποιηθεί μετά τις τελετές κηδείας του πρώην ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος πρόκειται να ταφεί στις 9 Ιουλίου, σύμφωνα με το υπουργείο Εξωτερικών του Κατάρ.
Οι συνομιλίες στη Ντόχα οδήγησαν σε «θετική πρόοδο» όσον αφορά ζητήματα που σχετίζονται με το μνημόνιο το οποίο τερμάτισε τον πόλεμο τον Ιούνιο και «βασίζονται στα αποτελέσματα» μιας συνόδου κορυφής που πραγματοποιήθηκε στην Ελβετία, ανέφερε εκπρόσωπος του υπουργείου σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X.
«Η αποπυρηνικοποίηση του Ιράν προχωρά πολύ καλά»
Στην Ουάσινγκτον, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι δύο πλευρές σημειώνουν πρόοδο σχετικά με πιθανούς περιορισμούς στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν - το βασικό ζήτημα που, σύμφωνα με το δημοσίευμα, οδήγησε τον ίδιο και το Ισραήλ στην έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο.
«Η αποπυρηνικοποίηση του Ιράν προχωρά πολύ καλά», είπε στους δημοσιογράφους. «Έχουν γίνει πολύ καλές συναντήσεις και θα δούμε τι θα ακολουθήσει». Ωστόσο, οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι το πυρηνικό πρόγραμμα δεν αποτέλεσε αντικείμενο των συνομιλιών, οι οποίες είχαν καθαρά τεχνικό χαρακτήρα.
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, δήλωσε ότι το θέμα αυτό θα εξεταστεί αργότερα. «Προφανώς μας απασχολεί το πυρηνικό ζήτημα και θα αρχίσουμε να το συζητάμε», ανέφερε στους δημοσιογράφους.
Αμερικανοί και Ιρανοί διαπραγματευτές πραγματοποίησαν χωριστές συναντήσεις με μεσολαβητές από το Κατάρ και το Πακιστάν, σύμφωνα με το υπουργείο Εξωτερικών του Κατάρ.
Ο γαμπρός του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, και ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ, οι οποίοι είχαν σταλεί στην περιοχή για συνομιλίες που ο Λευκός Οίκος χαρακτήριζε «υψηλού επιπέδου», δεν συμμετείχαν στις συνεδριάσεις, σύμφωνα με πηγή που μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας.
Ο επικεφαλής της ιρανικής αντιπροσωπείας, αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών, Καζέμ Γκαριμπαμπαντί, δήλωσε ότι οι συνομιλίες ολοκληρώθηκαν. Καμία από τις δύο πλευρές δεν διευκρίνισε αν κατάφεραν να γεφυρώσουν τις διαφορές τους.
Ποιος ελέγχει τα Στενά του Ορμούζ;
Η αρχική συμφωνία προβλέπει ότι το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιτρέψουν την επανέναρξη της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ, από όπου πριν από τον πόλεμο διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου. Αν και η κυκλοφορία έχει επανεκκινήσει εν μέρει, το καθεστώς του στρατηγικής σημασίας θαλάσσιου περάσματος παραμένει ασαφές, ενώ οι δύο χώρες αντάλλαξαν επιθέσεις το περασμένο Σαββατοκύριακο έπειτα από ιρανική επίθεση σε φορτηγό πλοίο.
Σύμφωνα με δύο υψηλόβαθμες ιρανικές πηγές, η Τεχεράνη είναι αποφασισμένη να εξασφαλίσει διεθνή αναγνώριση του ελέγχου της επί των Στενών, ακόμη και με τη χρήση βίας, εάν χρειαστεί. Παράλληλα, έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι από τα μέσα Αυγούστου θα επιβάλλει διόδια στη διέλευση των πλοίων, μετά τη λήξη της περιόδου απαλλαγής από τέλη που προβλέπει η προσωρινή συμφωνία.
Οι δηλώσεις του Τραμπ την Τετάρτη υποβάθμισαν το ενδεχόμενο επιστροφής σε γενικευμένο πόλεμο με το Ιράν. «Νομίζω ότι έχουν προχωρήσει πολύ», είπε. Οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων μηνών μετά τις δηλώσεις του, ενώ αναλυτές αναθεώρησαν προς τα κάτω τις προβλέψεις τους για τις τιμές για πρώτη φορά από την έναρξη του πολέμου.
«Τα Στενά του Ορμούζ συνεχίζουν να επαναλειτουργούν, αλλά η κατάσταση παραμένει απρόβλεπτη και χωρίς πλήρη διαφάνεια», δήλωσε η Βαντάνα Χάρι, ιδρύτρια της εταιρείας ανάλυσης της αγοράς πετρελαίου Vanda Insights.
Αρκετές ευρωπαϊκές χώρες έχουν προσφερθεί να συνδράμουν στην εκκαθάριση ναρκών από τα Στενά του Ορμούζ, όμως ο υπουργός Άμυνας της Γερμανίας, Μπόρις Πιστόριους, δήλωσε ότι δεν αναμένει συμμετοχή της χώρας του, επικαλούμενος την απροθυμία του Ιράν να συνεργαστεί με άλλες χώρες.
