Σενάρια επανεκκίνησης των συνομιλιών ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν παίρνουν ξανά «φωτιά», την ώρα που αυξάνονται οι διεθνείς πιέσεις για εξεύρεση λύσης προκειμένου να μπει φρένο στις οικονομικές αναταράξεις που εξαπλώνονται ημέρα με... την ημέρα.
Η προοπτική να ξεκινήσει νέος γύρος επαφών ακόμη και σήμερα Σάββατο (25/4) φάνηκε να ενισχύεται την Παρασκευή, καθώς αντιπροσωπείες των δύο χωρών –παραδοσιακών αντιπάλων– κατευθύνθηκαν προς την πακιστανική πρωτεύουσα, το Ισλαμαμπάντ. Ωστόσο, δεν υπάρχει καμία διασφάλιση ότι θα πραγματοποιηθούν απευθείας διαπραγματεύσεις, δύο εβδομάδες μετά το «ναυάγιο» της πρώτης προσπάθειας.
Την ίδια στιγμή, η κατάσταση στον Λίβανο, που αποτελεί το δεύτερο βασικό μέτωπο των συγκρούσεων, παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη, με την κατάπαυση του πυρός να κρέμεται από μια λεπτή ισορροπία.
Ο πόλεμος, που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου μετά την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, έχει ήδη στοιχίσει τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους – κυρίως στην Ισλαμική Δημοκρατία και στον Λίβανο – ενώ έχει προκαλέσει ισχυρούς κραδασμούς στην παγκόσμια οικονομία.
Στο Ισλαμαμπάντ αναμενόταν εδώ και ημέρες η επανέναρξη των αμερικανοϊρανικών συνομιλιών, οι οποίες είχαν ξεκινήσει πριν από δύο εβδομάδες αλλά διακόπηκαν έπειτα από περίπου 15 ώρες διαβουλεύσεων. Στο μεταξύ, οι ΗΠΑ προχώρησαν μονομερώς σε παράταση της κατάπαυσης του πυρός μέχρι νεοτέρας.
Στο Ισλαμαμπάντ οι Αμπάς Αραγτσί, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνε
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, έφτασε το βράδυ της Παρασκευής στην πακιστανική πρωτεύουσα, όπου είχε επαφές με ανώτατους αξιωματούχους της χώρας. Παρ’ όλα αυτά, ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ, Εσμαΐλ Μπαγαεΐ, ξεκαθάρισε μέσω της πλατφόρμας X ότι «δεν σχεδιάζεται καμία απευθείας συνάντηση Ιράν-ΗΠΑ», διευκρινίζοντας ότι οι θέσεις της Τεχεράνης θα μεταφερθούν στην αμερικανική πλευρά μέσω των πακιστανών μεσολαβητών.
Από την πλευρά των ΗΠΑ, απεσταλμένοι του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ, αναμένεται να μεταβούν σήμερα στο Πακιστάν για συνομιλίες «με αντιπροσώπους» του Ιράν, όπως δήλωσε νωρίτερα η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Κάρολαϊν Λέβιτ, σημειώνοντας πως το αίτημα για τη συνάντηση προήλθε από την Τεχεράνη.
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος είχε ηγηθεί της αμερικανικής αποστολής στον προηγούμενο γύρο επαφών, δεν αναμένεται να συμμετάσχει αυτή τη φορά, αν και –όπως διευκρινίστηκε– το ενδεχόμενο αυτό παραμένει ανοιχτό σε περίπτωση προόδου.
Μετά τις επαφές στο Πακιστάν, ο Αμπάς Αραγτσί σχεδιάζει να συνεχίσει την περιοδεία του με επόμενους σταθμούς το Ομάν και τη Ρωσία.
Πώς αντιδρούν οι αγορές
Την ίδια ώρα, η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ παραμένει ουσιαστικά «παγωμένη», καθώς συνεχίζεται ο διπλός αποκλεισμός από Ιράν και ΗΠΑ. Πρόκειται για μία από τις πιο νευραλγικές θαλάσσιες οδούς παγκοσμίως, από την οποία υπό φυσιολογικές συνθήκες διέρχεται περίπου το 20% του πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ) που κατευθύνεται στις διεθνείς αγορές.
Οι αγορές αντέδρασαν με συγκρατημένη αισιοδοξία στο ενδεχόμενο επανέναρξης των συνομιλιών μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Η τιμή του WTI, του αμερικανικού αργού αναφοράς, υποχώρησε στα 94,40 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας πτώση 1,51%. Αντίθετα, το πετρέλαιο Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας συνέχισε την ανοδική του πορεία, αλλά με πιο ήπιο ρυθμό, κλείνοντας στα 105,33 δολάρια το βαρέλι, σημειώνοντας αύξηση 0,25%.
Η εικόνα στο μέτωπο του Λιβάνου
Στο άλλο κύριο μέτωπο του πολέμου, το λιβανικό, η κατάπαυση του πυρός, που προχθές Πέμπτη ανακοινώθηκε από τον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ πως παρατείνεται για τρεις εβδομάδες έπειτα από συνομιλίες αντιπροσώπων του Λιβάνου και του Ισραήλ στον Λευκό Οίκο, ήδη τίθεται υπό σοβαρή δοκιμασία.
«Αεροπορικά πλήγματα του ισραηλινού εχθρού στον νότιο Λίβανο (…) είχαν αποτέλεσμα να γίνουν μάρτυρες έξι πολίτες και να τραυματιστούν άλλοι δύο», ανέφερε το υπουργείο Υγείας του Λιβάνου σε ανακοίνωση Τύπου που δημοσιοποίησε αργά χθες βράδυ.
Από την πλευρά του, ο ισραηλινός στρατός υποστήριξε ότι σκότωσε έξι μαχητές της Χεζμπολάχ κατά τη διάρκεια ανταλλαγών πυρών, μετά την κατάρριψη ισραηλινού drone από τη σιιτική οργάνωση.
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, κατηγόρησε τη Χεζμπολάχ ότι επιχειρεί να «σαμποτάρει» τη διαδικασία που –όπως ανέφερε– θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια ιστορική συμφωνία ειρήνης μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου.
Από την πλευρά της, η Χεζμπολάχ, η οποία κατηγορείται ότι επανεκκίνησε τις εχθροπραξίες με το Ισραήλ στις 2 Μαρτίου, καλεί την κυβέρνηση του Λιβάνου να αποφύγει οποιαδήποτε απευθείας διαπραγμάτευση με το Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι η παράταση της εκεχειρίας «δεν έχει νόημα» όσο συνεχίζονται –όπως τονίζει– οι επιθέσεις του ισραηλινού στρατού.
«Θα γυρίσουμε στο σπίτι μας»
Ο ισραηλινός στρατός εξέδωσε χθες Παρασκευή διαταγή να απομακρυνθούν εσπευσμένα οι κάτοικοι χωριού του νοτίου Λιβάνου, την πρώτη μετά την παράταση της κατάπαυσης του πυρός. Το λιβανικό επίσημο πρακτορείο ειδήσεων ANI έκανε κατόπιν λόγο για ισραηλινό βομβαρδισμό στο Ντέιρ Άμες.
Η απευθείας διαπραγμάτευση με το Ισραήλ «σημαίνει αναγνώριση του εχθρού», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Άχμαντ Σουμάρι, 74 ετών, ο οποίος, παρά τους δισταγμούς του, αποφάσισε να φύγει από τη Σαΐντα, όπου είχε βρει καταφύγιο, και να γυρίσει στο χωριό του, έπειτα από την αμερικανική ανακοίνωση πως η κατάπαυση του πυρός παρατείνεται για τρεις εβδομάδες.
«Θα γυρίσουμε στο σπίτι μας», είπε, έχοντας γύρω του σακούλες και στρώματα, εκφράζοντας την ελπίδα ότι «η κατάπαυση του πυρός θα μονιμοποιηθεί».
Παράλληλα, η ειρηνευτική δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο (FINUL στα γαλλικά, UNIFIL στα αγγλικά) ανακοίνωσε χθες τον θάνατο ακόμη ενός ινδονήσιου κυανόκρανου, ο οποίος είχε τραυματιστεί την 29η Μαρτίου στον νότο.
