Ιράν: Φόβοι για νέο κύμα εκτελέσεων μετά τον απαγχονισμό τριών νεαρών

 

Τρεις νεαροί άνδρες εκτελέστηκαν αυτή την εβδομάδα στο Ιράν, με οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων να προειδοποιούν ότι ενδέχεται να ακολουθήσει κύμα εκτελέσεων, καθώς οι αρχές επιχειρούν να καταστείλουν τη διαφωνία στο εσωτερικό... της χώρας.

Μεταξύ των εκτελεσθέντων ήταν και ο 19χρονος παλαιστής Σαλέχ Μοχαμάντι, μαζί με τους Μεχντί Κασεμί και Σαΐντ Νταβουντί, σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα. Και οι τρεις είχαν καταδικαστεί με την κατηγορία της «μοχαρέμπα» (ένας όρος που σημαίνει «πόλεμος κατά του Θεού») για την εμπλοκή τους, σύμφωνα με τις αρχές, στη δολοφονία δύο αστυνομικών κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων.

Πρόκειται για τις πρώτες εκτελέσεις μεταξύ των δεκάδων χιλιάδων ατόμων που συνελήφθησαν κατά τη βίαιη καταστολή των πανεθνικών διαδηλώσεων τον Ιανουάριο. Οργανώσεις εκτιμούν ότι περισσότεροι από 100 άνθρωποι ενδέχεται να αντιμετωπίσουν θανατικές ποινές.

Η Amnesty International ανέφερε ότι οι καταδίκες βασίστηκαν σε «κατάφωρα άδικες δίκες», με ομολογίες που αποσπάστηκαν υπό βασανιστήρια. Σύμφωνα με την οργάνωση Iran Human Rights, έχουν ήδη καταγραφεί τουλάχιστον 27 θανατικές καταδίκες σε βάρος διαδηλωτών, ενώ δεκάδες ακόμη αντιμετωπίζουν κατηγορίες που επισύρουν την εσχάτη των ποινών.

Ο διευθυντής της οργάνωσης, Mahmood Amiry-Moghaddam, προειδοποίησε ότι οι εκτελέσεις «αποσκοπούν στο να καλλιεργήσουν φόβο στην κοινωνία και να αποτρέψουν νέες διαδηλώσεις», εκφράζοντας ανησυχία ότι «περισσότερες εκτελέσεις διαδηλωτών και πολιτικών κρατουμένων μπορεί να είναι άμεσες».

Οι διαδηλώσεις που ξέσπασαν στα τέλη Δεκεμβρίου και κορυφώθηκαν στις αρχές Ιανουαρίου αποτέλεσαν τη σφοδρότερη πρόκληση για το ιρανικό καθεστώς εδώ και δεκαετίες. Ο ακριβής αριθμός των θυμάτων παραμένει ασαφής, λόγω των περιορισμών στο διαδίκτυο, ωστόσο οργανώσεις κάνουν λόγο για χιλιάδες νεκρούς και δεκάδες χιλιάδες συλλήψεις.

Παράλληλα, ο πόλεμος με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ δεν έχει ανακόψει την εσωτερική καταστολή. Σύμφωνα με οργανώσεις, οι ιρανικές αρχές συνεχίζουν τις συλλήψεις, ακόμη και σε βάρος ατόμων που είχαν συμμετάσχει στις κινητοποιήσεις του Ιανουαρίου.

Για τον Μοχαμάντι, η εκτέλεση έχει ιδιαίτερο συμβολισμό. Ήταν ανερχόμενο ταλέντο στην πάλη, ένα από τα πιο δημοφιλή αθλήματα στο Ιράν, και είχε κατακτήσει χάλκινο μετάλλιο σε διεθνές τουρνουά νέων στη Ρωσία το 2024. Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δημοσίευε στιγμιότυπα από τις προπονήσεις του και μηνύματα, με την τελευταία του ανάρτηση να αναφέρει: «Αντέξαμε πέρα από κάθε φαντασία».

Σύμφωνα με την Amnesty International, κατά την κράτησή του υπέστη ξυλοδαρμό και κάταγμα στο χέρι, ενώ στο δικαστήριο ανακάλεσε τις ομολογίες του, δηλώνοντας ότι αποσπάστηκαν υπό βασανιστήρια.

Οι ιρανικές αρχές, από την πλευρά τους, υποστηρίζουν ότι οι τρεις άνδρες ομολόγησαν τη δολοφονία αστυνομικών και παρουσίασαν βίντεο από την αναπαράσταση των γεγονότων στο δικαστήριο.

Οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκτιμούν ότι οι εκτελέσεις εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια του καθεστώτος να αποτρέψει νέες κινητοποιήσεις, σε μια περίοδο που αντιμετωπίζει ταυτόχρονα εξωτερική στρατιωτική πίεση και εσωτερική αμφισβήτηση.