Νομικά και πολιτικά ερωτήματα εγείρει αποκάλυψη των New York Times που αναφέρει ότι οι ΗΠΑ φέρεται να χρησιμοποίησαν μυστικό στρατιωτικό αεροσκάφος βαμμένο, ώστε να μοιάζει με πολιτικό στην πρώτη φονική επίθεση κατά σκάφους που, σύμφωνα με την κυβέρνηση Τραμπ, μετέφερε... διακινητές ναρκωτικών.
Όπως αποκαλύπτουν οι New York Times, το Πεντάγωνο εξαπέλυσε την επίθεση τον Σεπτέμβριο του 2025, σκοτώνοντας 11 ανθρώπους, με αεροσκάφος που δεν έφερε εμφανή στρατιωτικά διακριτικά και είχε τα πυρομαχικά κρυμμένα στο εσωτερικό του σκάφους. Σύμφωνα με ειδικούς στο διεθνές δίκαιο, η συγκεκριμένη πρακτική μπορεί να συνιστά «δόλο» (perfidy) – πράξη που απαγορεύεται ρητά από τους νόμους του πολέμου και θεωρείται έγκλημα πολέμου.
Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζει ότι οι επιθέσεις αυτές δεν αποτελούν δολοφονίες αλλά νόμιμες πολεμικές ενέργειες, καθώς ο ίδιος ο πρόεδρος έχει κρίνει ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται σε ένοπλη σύγκρουση με καρτέλ ναρκωτικών, τα οποία έχει χαρακτηρίσει τρομοκρατικές οργανώσεις.
ΗΠΑ: Τι αναφέρουν νομικοί εμπειρογνώμονες για την επιχείρηση στην Καραϊβική
Ωστόσο, νομικοί εμπειρογνώμονες επισημαίνουν ότι ακόμα και σε συνθήκες ένοπλης σύγκρουσης, απαγορεύεται απολύτως η προσποίηση πολιτικής ιδιότητας με σκοπό την εξαπάτηση του αντιπάλου.
«Αν το αεροσκάφος ήταν βαμμένο με τρόπο που απέκρυπτε τη στρατιωτική του φύση και πλησίασε αρκετά ώστε το πλήρωμα του σκάφους να μην αντιληφθεί ότι πρόκειται για πολεμικό μέσο, τότε μιλάμε για έγκλημα πολέμου», δήλωσε ο απόστρατος υποστράτηγος Στίβεν Λέπερ, πρώην ανώτατος νομικός σύμβουλος της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το αεροσκάφος πέταξε τόσο χαμηλά ώστε οι επιβαίνοντες στο σκάφος να το δουν. Το πλοίο φέρεται να άλλαξε πορεία επιστρέφοντας προς τη Βενεζουέλα, προτού δεχθεί την πρώτη πυραυλική επίθεση. Δύο επιζώντες, που αργότερα φαίνεται να κουνούσαν τα χέρια τους προς το αεροσκάφος, σκοτώθηκαν σε δεύτερο πλήγμα, παρά το γεγονός ότι το διεθνές δίκαιο απαγορεύει τη στοχοποίηση ναυαγών.
Μετά τις αποκαλύψεις, ο αμερικανικός στρατός φέρεται να άλλαξε τακτική, χρησιμοποιώντας πλέον σαφώς στρατιωτικά αεροσκάφη, όπως drones MQ-9 Reaper. Σε μεταγενέστερη επίθεση τον Οκτώβριο, δύο επιζώντες διασώθηκαν και επαναπατρίστηκαν.
ΗΠΑ: Τι υποστηρίζει το υπουργείο Άμυνας
Το αμερικάνικο υπουργείου Άμυνας επιμένει ότι όλες οι επιχειρήσεις έχουν περάσει από νομικό έλεγχο. Εκπρόσωπος του Πενταγώνου δήλωσε ότι «κάθε αεροσκάφος αξιολογείται ώστε να συμμορφώνεται με το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο». Παρόμοια ήταν και η θέση του Λευκού Οίκου, χωρίς όμως να απαντά ευθέως στο ζήτημα του δόλου.
Αξιοσημείωτο είναι ότι ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ έχει περιορίσει τον ρόλο των στρατιωτικών νομικών συμβούλων, απομακρύνοντας τους επικεφαλής JAG όλων των σωμάτων, γεγονός που -σύμφωνα με ειδικούς- αποδυναμώνει τους εσωτερικούς ελέγχους νομιμότητας.
Μέχρι σήμερα, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν πραγματοποιήσει τουλάχιστον 35 επιθέσεις κατά σκαφών, με 123 νεκρούς, στο πλαίσιο της συγκεκριμένης επιχείρησης. Πολλοί ειδικοί στο διεθνές δίκαιο υποστηρίζουν ότι οι επιθέσεις αυτές είναι παράνομες, καθώς στρέφονται εναντίον πολιτών που δεν συνιστούν άμεση απειλή.
